VUB-onderzoek naar gedeeltelijk falen immuuntherapie

Description

T-cel immuuntherapie om kankerpatiënten perspectief te bieden

De teams van VUB-professor Bart Neyns (tevens diensthoofd Medische oncologie in het UZ Brussel) en VUB-professor Sandra Tuyaerts (beiden ook VUB Laboratorium voor Medische en Moleculaire Oncologie) en van VUB-professor Karine Breckpot (VUB Laboratorium voor Moleculaire en Cellulaire Therapie) gaan samen met de onderzoeksgroepen van het UCL, Bordet Instituut en ULB op zoek naar factoren die verklaren waarom de huidige immuuntherapieën niet bij alle patiënten aanslaat. Het uiteindelijk doel is om een nieuwe immuuntherapie te maken.

Heb je je ooit al eens afgevraagd waarom je immuunsysteem niet zomaar de slechte kankercellen aanvalt en uitschakelt? Je immuunsysteem speelt een cruciale rol in de afweer of de bescherming van je lichaam tegen ziektes, infectieziekten zoals Covid-19, maar ook tegen kanker. T-cellen, cellen van ons immuunsysteem, kunnen kankercellen selectief aanvallen en elimineren. Echter kankercellen kunnen zich wapenen tegen een aanval van T-cellen en zo ontsnappen aan het immuunsysteem. Deze kennis heeft geresulteerd in de ontwikkeling van immuuntherapieën, therapieën die T-cellen activeren (kanker vaccinatie) en/of kankercellen ontwapenen (immuun controlepunt blokkering), zodat T-cellen hun aanval tegen de kankercellen ongehinderd kunnen verderzetten.

De teams van profs. Bart Neyns en Sandra Tuyaerts van het “Laboratorium voor Medische en Moleculaire Oncologie (LMMO) en van prof. Karine Breckpot van Laboratorium voor Moleculaire en Cellulaire Therapie (LMCT) hebben als pioniers een voortrekkersrol gespeeld in dit innovatieve werk. Beide onderzoeksgroepen maken deel uit van het Oncologisch Onderzoekscentrum (orc.vub.be) aan de Vrije Universiteit Brussel. Bart Neyns is ook diensthoofd medische oncologie in het UZ Brussel. Hun onderzoek in het laboratorium heeft bijgedragen aan sterke vooruitgang in het ziekenhuis met kanker vaccinatie en het gebruik van immuun controlepunt blokkering in patiënten met vergevorderde huidkanker (melanoom) en terugkerende hersenkanker (glioblastoom), met hoopvolle resultaten.

Hoewel immuuntherapie het immuunsysteem in sommige patiënten opnieuw in gang trekt, zijn er nog patiënten waar deze innovatieve therapieën falen. Daarom slaan LMMO en LMCT opnieuw de handen in elkaar. Gesteund door financiering via het prestigieuze “Excellence of Science (EOS)” programma van het Fonds voor Wetenschappelijk onderzoek gaan ze samen met de onderzoeksgroepen van prof. Pierre Coulie (UCL) en profs. Karen Willard-Gallo (Bordet Instituut) en Ahmad Awada (ULB) op zoek naar factoren die verklaren waarom de ene patiënt wel en de andere patiënt niet reageert. Daarbij worden kankercellen en T-cellen ontleed met hoogtechnologische en doorgedreven analyses. De kennis die hieruit voortvloeit zal aangewend worden om een nieuwe T-cel immuuntherapie te maken. Financiering door het Nederlandse Hersentumorfonds stelt ons dan weer in staat om, samen met prof. Jolanda de Vries (UMC Nijmegen) onderzoek te doen naar biomerkers voor immuuntherapie in hersentumoren. Kom op tegen Kanker tenslotte steunt een nieuwe klinische studie in patiënten met vergevorderde huidkanker waarin een kankervaccin op basis van myeloïde dendritische cellen gecombineerd wordt met een immunologische stimulus (adjuvans) en immuun controlepunt blokkering.

Vandaag zijn er sterke aanwijzingen vanuit het ziekenhuis dat een immuun-eiwit uitgedrukt op kankercellen, namelijk B7-homoloog 3 (B7-H3), sterk aanwezig is op kankercellen van patiënten die niet goed reageren op de huidige immuuntherapieën. Dit immuun-eiwit onderdrukt T-cellen. Financiering bekomen via het “Fonds Paul De Knop” heeft jonge onderzoekers, Fien Meeus en Yannick De Vlaeminck, toegelaten om in het laboratorium T-cellen te voorzien van een chimere antigen receptor. Deze in het laboratorium ontworpen en aangemaakte receptor stimuleert T-cel herkenning van kankercellen die B7-H3 op hun oppervlak hebben en maakt dat de negatieve signalen van het immuun-eiwit B7-H3 worden omgezet tot een positief signaal dat de T-cellen toelaat om, met vernieuwde kracht, gericht kankercellen aan te vallen en doden!

Steun het wetenschappelijk kankeronderzoek van de Vrije Universiteit Brussel

VUB Foundation helpt in de zoektocht naar financiële onderzoeksmiddelen. Met het VUB Yamina Krossa Fonds ondersteunt VUB Foundation  borstkankeronderzoek en het onderzoek naar de ontwikkeling van een potentieel kankervaccin van professor Damya Laoui en haar team (VUB-VIB). Het VUB-UZB Paul De Knop Fonds is één van de andere initiatieven. Bij de prorector van de Vrije Universiteit Brussel werd vlak na zijn mandaat als rector melanoomkanker vastgesteld. Tijdens zijn behandeling in het UZ Brussel door professor Bart Neyns en zijn onderzoeksteam onderging Paul De Knop immunotherapie, een veelbelovende lichaamseigen celtherapie. Als dankbare patiënt richtte hij het VUB-UZB Paul De Knop Fonds op om meer mensen, sneller en betaalbaar uit hun penibele toestand te helpen. 

VUB is een Urban Engaged University die zich sterk inzet voor de strijd tegen kanker door middel van wetenschappelijk onderzoek. Wetenschappers uit verschillende disciplines – geneeskunde, bio-ingenieurswetenschappen, farmacie, kinesitherapie, psychologie -  werken daarbij interdisciplinair samen. Fundamenteel en klinisch wetenschappelijk onderzoek rond kanker gaan hand in hand. Daarom is ook het UZ Brussel, het universitair ziekenhuis van de VUB, een belangrijke partner in onderzoek, therapie en zorg. Meer awareness rond kanker is nodig ter preventie en genezing van kanker. Meer awareness rond wetenschappelijk kankeronderzoek komt de zoektocht naar kankerremedies en het welzijn van kankerpatiënten ten goede. VUB steunt daarom initiatieven zoals Wereldkankerdag op 4 februari.