Diversiteit en recht. Een onderzoek naar de contextualiteit van het recht, met bijzondere aandacht voor de Maleisische casus

Karin Meerschaut

Research output: ThesisPhD Thesis

Abstract

Het project “Maatschappelijke diversiteit en recht” ging uit van de vaststelling dat in de huidige periode van mondialisering en globalisering de hedendaagse samenlevingen steeds meer worden geconfronteerd met spanningen, fricties, conflicten en soms zelfs (burger)oorlogen die verband houden met de aanwezigheid in hun schoot van een grote diversiteit/pluraliteit aan waarden, visies, culturen, waarheden, etnische groepen, ethische/religieuze overtuigingen en natuurlijk ook belangen. Onderhavig project strekt tot een rechtsvergelijkend en rechtstheoretisch onderzoek naar de verhouding tussen recht en maatschappelijke diversiteit. Het rechtsvergelijkend luik wordt toegespitst op het pluralistische rechtsstelsel van Maleisië. Hierin zal worden onderzocht hoe het recht van Maleisië omspringt met de binnen haar grenzen bestaande maatschappelijke diversiteit. Maleisië is terzake immers een uitermate interessant land daar het getekend is door een zeer uitgesproken diversiteit zowel op het vlak van de taal, de etniciteit en de religie, alsook op het vlak van het recht. Als gevolg van zijn geschiedenis, is het Maleisische rechtsstelsel gekenschetst door talrijke vervlochten tradities: een hindoeïstische, een islamitische, een aziatische (cf. de adats) en een common law (tengevolge van het Britse koloniaal verleden) rechtstraditie. In Maleisië worden verschillende gemeenschappen onderscheiden (de malays, de Chinezen, de Hindu's en de natives) waarvan sommigen, o.m. en vooral wat betreft familierecht, ressorteren onder een ander regelsysteem. In het theoretische luik wordt vanuit het perspectief van het Maleisische rechtsstelsel een blik geworpen op twee verschillende debatten die vandaag volop in de internationale belangstelling staan. Enerzijds het debat over de relevantie van de klassieke classificaties van rechtsfamilies in de algemene rechtsvergelijking. De rechtsstelsels van Zuid-Oost Azië en in het bijzonder dat van Maleisië tonen immers zeer duidelijk de tekortkomingen aan van de klassieke classificaties van de conventionele rechtsvergelijking. Anderzijds het debat over de erkenbaarheid van minderheidsrechten op cultureel (religieus en linguïstisch) en familiaalrechtelijk vlak in een democratische rechtsstaat. In vergelijking met België bestaat er in Maleisië immers een grotere erkenning in het recht van de diversiteit van collectieve identiteiten. Zo krijgen bijvoorbeeld diverse etnische en/of religieuze groepen een verschillende behandeling op vlak van familierecht. In deze context komen dan ook volgende vragen aan bod: in hoeverre kunnen etnische of religieuze groepen hun leven inrichten naar eigen gewoonten en rechtsopvattingen, zonder daarmee de legitieme grenzen van het project van de democratische rechtsstaat te overschrijden? Zijn het gelijkheidsbeginsel en erkenning van culturele identiteit te verzoenen? Wat met gelijkheid tussen groepen? Wat leert het Maleisische rechtssysteem ons hierover? Is de erkenning van een grotere collectieve diversiteit in recht wel verenigbaar met het individuele gelijkheidsbeginsel en de individuele rechten en vrijheden?
Original languageDutch
Awarding Institution
  • Vrije Universiteit Brussel
Supervisors/Advisors
  • Gutwirth, Serge, Supervisor
Place of PublicationBrussels
Publication statusUnpublished - 2006

Cite this