Paul Collaer en de Nieuwe Muziek

Paul Collaer (1891-1989) was een belangrijke spilfiguur in het Belgische muziekleven.Hij was pianist, musicoloog en dirigent.Hij cumuleerde een aantal ambten waardoor hij veel invloed en zeggingskracht verwierf. Tussen 1922 en 1934 leidde hij als pianist en programmator de befaamde Pro Arte concerten samen met het Pro Arte kwartet en Arthur Prévost. Deze concertreeks was de eerste die zich specialiseerde in Nieuwe Muziek in België. Contacten werden er gelegd en hij rekende componisten als Satie, Stravinski, Milhaud, Poulenc, Berg en Bartok tot zijn persoonlijke vrienden. Collaer werd vanaf 1922 beschouwd als de grote specialist hedendaagse muziek in België. Van 1936 tot 1953 - met uitzondering van de oorlogsjaren - stond hij aan het hoofd van de Muziekdienst van de Nederlandstalige Uitzendingen van het NIR, de toenmalige openbare radio-omroep. HIj bood de hedendaagse componisten een platform aan en maakte van het NIR een bolwerk van de hedendaagse muziek in België. Het NIR en het Groot Symfonie Orkest onder leiding van Franz André verwierven wereldfaam op het vlak van de uitvoering van hedendaagse muziek.
Collaer was ook expert inzake Oude Muziek. Hij diepte een aantal historische partituren op en was éév van de eersten in België die deze muziek trachtte uit te voeren op authentieke instrumenten. Hij liet het Brusselse publiek kennis maken met onbekende werken van onder meer De Machaut, de Vitry en Monteverdi.
Paul Collaer was ook etno-musicoloog. Nadat hij in 1953 ontslag had genomen uit het NIR, wijdde hij de rest van zijn leven aan de studie van de volksmuziek. Ook hier liggen zijn verdiensten meer op het vlak van organisatie en het geven van de nodige impulsen dan bij zijn wetenschappelijke merites. Samen met een aantal vooraanstaande musicologen van zijn tijd, was Collaer de spilfiguur van de vermaarde Colloques de Wégimont. In 1963 werd hij voorzitter van de wetenschappelijke raad van het International Institute for Comparative Music Studies and Documentation in Berlijn.