!!Projects per year
Organisatieprofiel
Over ons
Onderzoeksgroep VISU - Histories of Art, Architecture and Visual Culture biedt een platform voor onderzoek over de geschiedenis en theorie van beeldende kunst, architectuur en visuele cultuur vanaf de vroegmoderne tijd tot vandaag. Hierbij wordt niet alleen de kunst- en architectuurpraktijk, het beeld, het materiële object en de ruimtelijke omgeving onderzocht, maar ook de bredere cultuurhistorische en maatschappelijke context, die vaak gelinkt is aan actuele thema’s zoals nieuwe media, beeldvorming van oorlog/conflict, verstedelijking, duurzaamheid, multiculturaliteit en globalisering. Centraal staan vragen rond de circulatie van beelden, artefacten, praktijken en kennis over grenzen heen: hierbij wordt zowel gekeken naar wisselwerking tussen de verschillende kunsten onderling, als naar uitwisseling tussen verschillende culturen, tradities, regio’s of tijdperken. Het wetenschappelijk onderzoek binnen VISU is gestructureerd rond drie onderzoekslijnen, die inhoudelijk deels met elkaar verweven zijn:
• Histories of Architecture
Deze onderzoekslijn focust op de geschiedenis van architectuur, stedenbouw en decoratieve kunst van de vroegmoderne periode tot vandaag. Bijzondere aandacht gaat daarbij naar de Lage Landen (vroegmoderne tijd) in Europees perspectief en naar België (vanaf de 19de eeuw) in een globale context. In het verlengde van de architectuurhistorische traditie wordt onderzoek gevoerd naar alle aspecten van de gebouwde omgeving: van planning, ontwerp en uitvoering van bouwwerken tot en met hun interieurinrichting, decoratie, gebruik, receptie, typologische ontwikkeling en de theorievorming errond. Tegelijk wordt de focus op architectuur verbreed door ook de veelzijdige interacties met naburige domeinen te bestuderen: enerzijds met wetenschap en technologie, onder meer via onderzoek over ingenieurswerken en bouwtechniek (cf. construction history); anderzijds met beeldende kunst en visuele cultuur, onder meer via onderzoek over het oeuvre van kunstenaars-architecten en de representatie van architectuur en steden in de visuele kunsten (cf. urban iconography).
• Early Modern Art and Visual Culture
Aansluitend bij voorgaande lijn, bestudeert deze onderzoekslijn Europese vroegmoderne kunst en visuele cultuur in een globaal perspecief. Verankerd in de kunsthistorische discipline door een sterk objectgerichte aanpak, wordt beoogd de traditioneel monografische aanpak te verruimen naar interacties tussen objecten en beelden, makers en kijkers, en zo de ruimere visuele cultuur in kaart te brengen. Bijzondere expertise betreft circulatie van kunst in netwerken van kunstenaars, geleerden en handelaars in de 16de- en 17de-eeuwse Nederlanden. De studie van zowel canonieke kunst van onder meer Bruegel en Rubens als anonieme pamfletten en nieuwsprenten, in samenhang met materiële en literaire cultuur en sociaal-politieke context, wil vroegmoderne beelden en objecten herintegreren in de maatschappelijke debatten en reflecties van hun tijd, die veelal vandaag resoneren: kennisexplosie, nieuwe media, politieke en confessionele polarisering, klimaat, globalisering, verstedelijking, bevraging en meditatie.
• Modern and Contemporary Art, Photography and New Media
De moderne en hedendaagse onderzoekslijn zet de hierboven beschreven onderzoekspistes verder voor de periode van de 19de tot de 21ste eeuw. Praktijk, disseminatie, receptie en conservatie van kunst worden in haar materiële, culturele en (inter)mediale aspecten benaderd. Het zwaartepunt fotografie en lens-gebaseerde media impliceert dat kunst vooral in haar verwevenheid met maatschappelijke vraagstukken wordt onderzocht. Hierbij wordt een intersectionele aanpak gehanteerd van onder meer ecologische, gender- en (de)koloniale problematieken. Het herschrijven van het verleden in artistieke praktijk wordt vooral vanuit fotografische en filmische archieven doorgelicht. Door de focus op artistieke en fotografische netwerken worden topics rond beeldcirculatie, participatie en beeldperformativiteit aangekaart.
Vingerafdruk
Samenwerkingen en hoofdonderzoeksgebieden uit de afgelopen vijf jaar
Profielen
-
Werner Adriaenssens
- Vrije Universiteit Brussel
- Onderzoeksgroep kunst- en architectuurgeschiedenis
- History, Archeology, Arts, Philosophy and Ethics - Docent
Persoon: Onderzoeker, Professor
-
Caterina Cardamone
- Vrije Universiteit Brussel
- History, Archeology, Arts, Philosophy and Ethics - postdoctoral researcher
- Onderzoeksgroep kunst- en architectuurgeschiedenis
Persoon: Onderzoeker
-
Jiao Feng
- Vrije Universiteit Brussel
- Onderzoeksgroep kunst- en architectuurgeschiedenis
- Faculteit der Letteren en Wijsbegeerte
Persoon: Onderzoeker, Doctoraat
-
Lisa Fenucci
- Vrije Universiteit Brussel
- Onderzoeksgroep kunst- en architectuurgeschiedenis
- History, Archeology, Arts, Philosophy and Ethics - Unpaid employee
- Faculteit der Letteren en Wijsbegeerte
Persoon: Onderzoeker, Doctoraat
-
FWOAL1210: Copernicaans, katholiek, stoïcijns. Astronomische cultuur in de 17e-eeuwse Habsburgse Nederlanden
Rijks, M. (Administrative Promotor) & Schilt, C. J. (Administrative Promotor)
1/01/26 → 31/12/29
Project: Fundamenteel
-
OZR4426: OZR opvangmandaat aspirant Zoe Kennis
Ruchel-Stockmans, K. (Administrative Promotor) & Kennis, Z. (Mandataris)
1/11/25 → 31/10/26
Project: Fundamenteel
-
FWOTM1340: Sonische relationaliteit: empathie opwekken voor de ernstig bedreigde Europese aal in het Scheldeestuarium
Nijsten, L. (Mandataris), Ruchel-Stockmans, K. (Administrative Promotor) & De Backer, F. (CoI (Co-Promotor))
1/11/25 → 31/10/29
Project: Fundamenteel
-
FWOTM1333: Visies uit het Noorden: De invloed van Noordse architectuur op de Belgische moderne beweging (1930-1980)
Hupkes, J. (Mandataris), Martens, P. (Administrative Promotor) & Adriaenssens, W. (CoI (Co-Promotor))
1/11/25 → 31/10/29
Project: Fundamenteel
-
FWOTM1262: Cureren door design: een dekoloniale praktijk gericht op de toekoms
Sneijder, L. M. (Mandataris) & Ruchel-Stockmans, K. (Administrative Promotor)
1/11/24 → 31/10/28
Project: Fundamenteel
Onderzoeksoutput
-
An Ambassador’s Account of the 1549 Triomphes de Binche to Cosimo I de’ Medici, Duke of Florence
Cardamone, C., 2026, (Accepted/In press) In: Quaerendo. A Quarterly Journal from the Low Countries devoted to Manuscripts and Printed Books.. 9 blz.Onderzoeksoutput: Article › peer review
-
Between Word and World: Creating new languages for curating design
Sneijder, L. M. & Dooley, K., jul. 2026, STIR Media 5 blz.Onderzoeksoutput: Blog › Vulgarizing
Open Access -
-
Curating through design: a decolonial practice orientated towards the future
Sneijder, L. M., 2026. 1 blz.Onderzoeksoutput: Poster
-
De Antwerpse Boerentoren voorbij? Belgische hoogbouwgeschiedenis in context
Packet, T., 2026, In: Stadsgeschiedenis. 21, 1, blz. 20-28 9 blz.Onderzoeksoutput: Article › peer review
Activiteiten
-
Between Bruges and Florence: Architectural dialogues in Hans Memling’s Last Judgment Triptych
Rojas Costa, A. (Speaker)
26 mei 2026Activiteit: Talk or presentation at a workshop/seminar
-
Between Bruges and Florence: Architectural dialogues in Hans Memling’s Last Judgment Triptych
Rojas Costa, A. (Speaker)
20 jun. 2026Activiteit: Talk or presentation at a conference
-
Una proposta per la lettura dei passaggi tecnico-costruttivi nell’“illeggibile” trattato di architettura di Filarete
Cardamone, C. (Speaker)
28 jun. 2026Activiteit: Talk or presentation at a workshop/seminar
-
A Building Site in Reverse: The Destruction of Thérouanne in 1553
Martens, P. (Speaker)
6 jun. 2026Activiteit: Talk or presentation at a conference
Bestand -
EAHN Aarhus 2026: Conference session “The Reception of Gothic Architecture in Italy, 1300−1700: Disapproval, Indifference, Appreciation?”
Martens, P. (Organiser) & Belli, G. (Organiser)
20 jun. 2026Activiteit: Participating in or organizing an event at an external academic organisation
Datasets
-
Database Belgian historic eco art practices
Schraeyen, S. (Creator), Ruchel-Stockmans, K. (Supervisor) & Arteel, I. (Supervisor), VUB Institutional Data Repository, 11 dec. 2024
Dataset
-
Interviews for doctoral thesis
Schraeyen, S. (Creator), Ruchel-Stockmans, K. (Supervisor) & Arteel, I. (Supervisor), VUB Institutional Data Repository, 11 dec. 2024
Dataset