Onderwerp of voorwerp? SINo-Amerikaanse concurrentie en Europese sTRAtegische autonomie

De verscherping van de grootmachtenstrijd tussen de Verenigde Staten en China is aantoonbaar de structurerende vector in de internationale politiek geworden. In dit project wordt onderzocht in hoeverre de Europese Unie (EU) in staat is autonoom beslissingen te nemen over haar betrekkingen met de Verenigde Staten en China. De belangrijkste innovatie is het presenteren van een alomvattende theorie om te verklaren in welke mate en onder welke omstandigheden externe of interne actoren de overhand hebben in het informeren van Europese beleidskeuzes in de Chinees-Amerikaanse concurrentie. Ervan uitgaande dat er een correlatie bestaat tussen de (mate van) eenheid van de EU en de autonomie, wordt deze laatste als een relatief en contingent concept voorgesteld.

De belangrijkste hypothese is dat de mate van autonomie van de EU ten opzichte van China en de Verenigde Staten hoog zal zijn op die beleidsterreinen waar zij exclusieve bevoegdheden heeft, matig waar zij gedeelde bevoegdheden heeft, en laag waar de bevoegdheden bij de lidstaten berusten. Ik verwacht dat dit zal gebeuren ondanks de hoge mate van "issue linkage" (Haas, 1980; McGinnis, 1986) tussen de verschillende terreinen van het externe beleid van de EU; ondanks het feit dat de Verenigde Staten en China zullen proberen Europa's afhankelijkheid op sommige terreinen uit te buiten om concessies op andere terreinen af te dwingen; en ondanks het feit dat de EU zelf zal proberen haar bevoegdheden op sommige terreinen (b.v. handel) uit te bouwen om haar invloed op andere terreinen (b.v. buitenlands en veiligheidsbeleid) uit te breiden. SINATRA keert zich tegen de conventionele wijsheid dat de EU ofwel klaar is om een autonoom subject te worden, ofwel veroordeeld is tot de status van louter object of strijdtoneel in de Chinees-Amerikaanse concurrentie, door te stellen dat de EU tegelijkertijd subject en object zal zijn, en de mechanismen van die spanning te ontrafelen.

Het project is gebaseerd op mixed methods-onderzoek, waarbij kwantitatieve analyse van Europese, Amerikaanse en Chinese stempatronen en het publieke discours (d.w.z. door het gebruik van inhoudsanalysesoftware en handmatige codering) in een verscheidenheid van internationale organisaties en debatten worden gecombineerd.