Atheïstische religiositeit - een pragmatische benadering

Wim Van Moer

Onderzoeksoutput: Meeting abstract (Book)

Samenvatting

In 1998 wordt posthuum het werk "Atheïstische spiritualiteit" gepubliceerd; een bundeling van vier essays van de hand van de Vlaamse wijsgeer Leo Apostel. In die essays stelt Apostel verschillende benaderingen van de niet-theïstische reliogisiteit voor. In het derde opstel is een niet onbelangrijke plaats gereserveerd voor William James' "The varieties of religious experience", waarbij Apostel James' inzichten kritisch, maar evenzeer lovend bespreekt. De bedoeling van mijn doctoraal onderzoek betreffende de atheïstische religiositeit ligt in het verder analyseren en concretiseren van dit pragmatische perspectief. Wat heeft de pragmatische invalshoek te bieden aangaande de atheïstische religiositeit? Hoe wordt de schijnbare tegenstelling tussen atheïsme en religiositeit opgeheven en wat zijn daar de gevolgen van? Wat zijn de voorwaarden en de criteria? Tijdens de pragmatismedag wil ik graag de vorderingen en voorlopige conclusies van mijn onderzoek presenteren. In eerste instantie wil ik een jamesiaanse analyse van het centrale probleem voorleggen en trachten duidelijk te maken dat er een zeer respectvolle opening ten aanzien van de atheïstische religiositeit wordt mogelijk gemaakt. Dit biedt de kans om, in zekere zin, van een "varieties of atheistic religious experience" te spreken. De schijnbare tegenstelling tussen atheïsme en religiositeit wordt opgeheven en, wat meer is, verschillende verschijningsvormen van de zogenaamde atheïstische religiositeit worden blootgelegd. Welke vormen zijn dat dan? Eventueel kan ik ook inspelen op enkele punten van kritiek. Enerzijds is er bijvoorbeeld James' moeilijke verhouding ten opzichte van de exacte wetenschappen. Anderzijds zijn er de maatschappelijke consequenties van een jamesiaanse analyse van religieuze ervaringen (zie bijvoorbeeld Charles Taylors "The varieties of religion today"). Het is op basis van die punten van kritiek dat een andere grote pragmatist evenzeer interessante perspectieven biedt op een niet-theïstische religiositeit; met name John Dewey.
Vertaalde titel van de bijdrageReligious atheism - a pragmatic approach
Originele taal-2Dutch
TitelUnknown
UitgeverijNederlandse Stichting voor Wijsgerig Pragmatisme
StatusPublished - 25 mei 2007

Keywords

  • Atheïstische religiositeit

Vingerafdruk

Duik in de onderzoeksthema's van 'Atheïstische religiositeit - een pragmatische benadering'. Samen vormen ze een unieke vingerafdruk.

Citeer dit