De spanningen tussen georganiseerde religie en mystiek: een bergsoniaanse benadering

Scriptie/Masterproef: Master's Thesis

Samenvatting

Het betreft een onderzoek naar de verschillen (en de spanningen) die bestaan tussen georganiseerde godsdienst (met haar ecclesiastische structuren en dogma's) en de mystieke belevingen van ketterse figuren (in casu Meister Johannes Eckhart als hoofdfiguur).
Aan de hand van de levensfilosofie van Henri Bergson ('Les Deux Sources de la Morale et de le Religion', 'L'Évolution Créatrice', 'La Pensée en le Mouvant') wordt de structuur van de statische religie ('la religion statique) onderzocht en geponeerd dat georganiseerde religie op termijn een zelfondermijnend systeem is. Mystici en individuen die religiositeit op een persoonlijke manier (los van een georganiseerd systeem) beleven, ontsnappen aan deze zelfondermijning en worden de spanningen die steeds hebben bestaan tussen de statische godsdienstige systemen enerzijds en ketterse figuren anderzijds geduid en verklaard.
Deze thesis kan worden ondersteund met behulp van hedendaagse systeemsociologische en systeemtheoretische bevindingen (cf. Niklas Luhmann, 'Die Funktion der Religion').
Er worden ook verbanden getrokken met de Iers-Amerikaanse pragmatist William James, wiens 'Varieties of Religious Experience' bepaalde analyses mee ondersteunen. Aan het einde wordt er concreet besluit getrokken met enkele suggesties voor verder onderzoek (onder andere naar de mogelijkheid van de atheïstische religiositeit).
Datum prijs30 jun 2004
Originele taalDutch
BegeleiderJozef Van Bellingen (Promotor)

Keywords

  • Filosofie en kritiek van de religie
  • Henri Bergson
  • William James
  • Levensfilosofie
  • Systeemsociologie
  • Systeemtheorie
  • Mystiek
  • Mysticisme
  • Ketterij
  • Ketters
  • Atheïstische religiositeit

Citeer dit

'